Ο Νίκος Τόσκας δεν πήρε χαμπάρι πότε και για ποιό λόγο έπαίξε το ρόλο της Ιφιγένειας, αλλά θυμήθηκε, όταν πια θυσιάστηκε πως είναι στρατιώτης, κάτι που μάλλον το είχε μεταφράσει με το δικό του τρόπο

 

 

Υπάρχουν χώροι, τόσο εντός όσο και εκτός Ελλάδος, στους οποίους οι λέξεις τιμή, ηθική και αξιοπρέπεια ηχούν παράτερα και μάλλον δε έχουν καμία έννοια. Μερικοί απ’ αυτούς είναι οι χώροι της πολιτικής, των επιχειρήσεων και των ΜΜΕ. Όταν κάποιος μπλέξει, εκούσια ή ακούσια στους χώρους αυτούς, οφείλει να πάιξει με τους κανόνες που βρίσκει. Αν πάει να επιβάλλει τους δικούς του κανόνες είτε θα αποβληθεί είτε θα έχει βαριές απώλειες τόσο στη συνείδησή του όσο και στην εικόνα του εαυτού του.

Ν’ αρχίσουμε με μερικές «τσεκουράτες» αλήθειες που τις ξέρουν όλοι, κοινό μυστικό το λένε: Οι Ένοπλες Δυνάμεις στην Ελλάδα είναι σημείο αναφοράς για τις έννοιες της τιμής, της ηθικής αλλά και της αξιοπρέπειας.

Η Ελληνική κοινωνία τις έχει σε μεγάλη εκτίμηση, όσο κι αν κάποιοι κύκλοι ενίοτε βάλλουν εναντίον τους, κυρίως για μικροπολιτικά συμφέροντα. Τα στελέχη τους συμπεριφέρονται κατά κύριο λόγο με μεγαλο σεβασμό στην κοινωνία και την ένομη τάξη. Είτε γιατί πειθαναγκάζονται, είτε για λόγους συνειδήσεως, είτε από φόβο, τα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων διαθέτουν ένα διαφορετικό προφίλ απ’ αυτό του μέσου Έλληνα – μέσης Ελληνίδας.

Στα ενδότερα των Ενόπλων Δυνάμεων συμβαίνουν πολλά για τα οποία κανείς δε μπορεί να είναι περήφανος. Τα χρόνια που ακολούθησαν τη μεταπολίτευση μαζί με την Ελληνική κοινωνία άλλαξαν κατά πολύ και οι Ένοπλες Δυνάμεις. Υπήρχαν και υπάρχουν στελέχη που είναι τρόφιμοι πολιτικών γραφείων, υπήρχαν και υπάρχουν στελέχη που κάνουν καριέρα βασιζόμενοι στη ρουφιανιά και στο κουτσομπολιό, υπήρχαν και υπάρχουν στελέχη που πουλάνε φούμαρα για μεταξωτές κορδέλες και γίνονται ανώτατοι αν και είναι τενεκέδες ξεγάνωτοι.

Συνήθως όλοι γνωρίζουν όλους, καθότι με τον ένα ή τον άλλο τρόπο κάπου θα βρεθούν, κάπου θα συνηπηρετήσουν ή κάπως θα συναντηθούν. Μεγάλη δουλειά βέβαια και η φοίτηση των στελεχών στις Παραγωγικές Σχολές, εκεί που ο χαρακτήρας του καθενός είναι βιβλίο ανοιχτό.

Η πορεία ενός στελέχους στις Ένοπλες Δυνάμεις είναι συνδυασμός συνθηκών υγείας (ψυχικής και σωματικής), ευκαιριών και χαρακτήρα, τον παράγοντα τύχη δεν τον παίζουμε εδώ. Παλιότερα, η κομματική προτίμηση των στελεχών ήταν το κλειδί που άνοιγε την πόρτα των ανωτάτων βαθμίδων της Ιεραρχίας, αρκεί να εκδηλωνόταν την κατάλληλη στιγμή και να ήταν έγκαιρο το ποντάρισμα. Σήμερα δεν παίζει τόσο πολύ αυτό το σενάριο καθότι άλλαξε το σκηνικό λιγουλάκι.

…και ο Στρατηγός Τόσκας

Ο Στρατηγός Τόσκας, με ιδεολογική ασυνάφεια ως προς το πλείστον των στελεχών των Ενόπλων Δυνάμεων, εκδήλωσε τις αριστερές του θέσεις και απόψεις από πολύ νωρίς στη στρατιωτική του καριέρα. Μέχρι και το βαθμό του Αντισυνταγματάρχη “καλυπτόταν” από το ΚΚΕ – ΚΚΕ Εσωτερικού – Συνασπισμό και ΠΑΣΟΚ, ιδεολογικοπολιτικά.

Αυτό ήταν ικανό, σε συνδυασμό με τις “καλές σχέσεις” με εκπροσώπους του τύπου να του εξασφαλίσουν και καλές θεσούλες αλλά και μεταθέση στο εξωτερικό. Είχε βέβαια και αρκετές αρετές και σαν Αξιωματικός αλλά και σαν άνθρωπος. Ξύπνιος, τυπικός, διαβαστερός και αρκετά διαλακτικός σε πολλά ενώ φαινόταν αδιάλλακτος ήταν μερικά από τα πλεονηκτήματά του.

Τα όποια μειονεκτήματα του εξισοροπούνταν από την άριστη σχέση του με πολιτικά πρόσωπα, στρατιωτικούς σε θέσεις ισχύος και δημοσιογράφους που πάντα γύρευαν αποκλειστικότητες. Έτσι, και με δεδομένο πως το ΠΑΣΟΚ έμεινε στην εξουσία διαρκώς για έντεκα χρόνια (1993 – 2004), έχτισε μια καριέρα με “πράσινο” χρώμα, την οποία διέκοψε βιαίως η άνοδος της ΝΔ στην εξουσία το 2004.

Από κει και πέρα εντάχθηκε σε δομές που λίγο πολύ του ήταν γνωστές. Έτσι, όταν η Βάσω Παπανδρέου έγινε υπεύθυνη του τομέα Άμυνας του ΠΑΣΟΚ, ο Υποστράτηγος (ε.α.) Νίκος Τόσκας μαζί με αρκετούς άλλους αποστράτους αλλά και εν ενεργεία αξιωματικούς, έγινε μέλος του επιτελείου της.

Το χαρτί όμως ήταν “καμμένο” από χέρι γιατί η Βάσω δεν έγινε Υπουργός Άμυνας το 2009 όταν το ΠΑΣΟΚ κέρδισε τις εκλογές. Ο Νίκος Τόσκας όμως βρήκε στέγη αλλά κυρίως τροφή στον “απείρου κάλλους” και αξιόλογης προσωπικότητας υφυπουργό Μπεγλίτη, με αρκετούς ακόμα από το επιτελείο της Βάσως.

Η σχέση του με την ίντριγκα αλλά και με τους εκπροσώπους του Τύπου, έγινε πιο στενή και πιο αποδοτική με τίμημα βέβαια βαρύ σε επίπεδο αξιοπρέπειας, ηθικής αλλά κυρίως τιμής. Απόδειξη αυτού υπήρξε η μετεπιβίβαση, μαζί με άλλους ΠΑΣΟκους στο άρμα του ΣΥΡΙΖΑ και η ανάληψη κυβερνητικών πόστων.

Όπως και άλλοι στρατιωτικοί που “μεγαλούργησαν” σε άλλα κόμματα, όπως οι Στρατηγοί Συναδινός και Επιτήδειος, ευρωβουλευτές με τη Χρυσή Αυγή, κατανόησαν πλήρως τους κανόνες του παιχνιδιού. Δηλαδή πως για να επιβιώσεις πολιτικά απαιτείται να είσαι επιδέξια ευέλικτος σε θέματα τιμής, αξιοπρέπειας και ηθικής.

Ο Νίκος Τόσκας, παρά το γεγονός πως έχει συγκεκριμένη άποψη για τα πράγματα και ιδεολογικά επιχειρήματα για να τη στηρίξει, προτίμησε τους συμβιβασμούς με όλους για να διατηρήσει τα κεκτημένα: Συνδικαλιστές, αναρχικοί, τάσεις ΣΥΡΙΖΑ, ισορροπίες και πισωγυρίσματα, συνθηκολόγηση με όλα τα κακώς κείμενα στα Σώματα Ασφαλείας και φυσικά μια καλή σχέση με τον πρωθυπουργό και το περιβάλλον του, του έκλεισαν τα μάτια και τ’ αυτιά.

Κι έτσι δεν πήρε χαμπάρι πότε και για ποιό λόγο έπαίξε το ρόλο της Ιφιγένειας, αλλά θυμήθηκε, όταν πια θυσιάστηκε πως είναι στρατιώτης, κάτι που μάλλον το είχε μεταφράσει με το δικό του τρόπο. Είπαμε στην πολιτική, στα ΜΜΕ και στις επιχειρήσεις κάθε αναφορά σε ηθική, τιμή και αξιοπρέπεια είναι άστοχη, καθότι εκεί το μόνο που μετράει είναι η επιβίωση και τίποτα άλλο. Πιθανότατα να ψάξει να βρεί τη χαμένη στρατιωτική του τιμή, αλλά για να γίνει αυτό θέλει θάρρος και δύναμη πολλή. Θα τα βρεί άραγε ή θα δηλώσει πάλι πως όλα τα έχει κάνει τέλεια;

Όλοι εκείνα τα στελέχη που μετά τις Ένοπλες Δυνάμεις έμπλεξαν με άλλους χώρους έχουν καταλάβει βαθιά πως το κόστος της επιτυχίας προϋποθέτει μεγάλες προσωπικές θυσίες, κυρίως σε ζητήματα τιμής και ηθικής.

Οι συνέπειες αυτών των θυσιών είναι και μεγάλες αλλά και έχουν αντίκτυπο στην κοινωνία. Τα θύματα της φονικής τραγωδίας, απότοκος της πυρκαγιάς της 23ης Ιουλίου, θα στοιχειώνουν για πάντα το Στρατηγό Τόσκα και θα του υπενθυμίζουν πως δε φέρθηκε σα στρατιώτης.